B i H - Rodnikraj

Traži
Přejít na obsah

Hlavní nabídka:

B i H

Istorija > SFRJ

Socijalistička republika Bosna i Hercegovina

Bosna i Hercegovina (skraćeno BiH) država je u jugoistočnoj Evropi, na Balkanskom poluostrvu. BiH je pretežno planinska zemlja. Zauzima površinu od 51.209,2 km². Na sjeveru, zapadu i jugu se graniči sa Hrvatskom, na jugoistoku sa Crnom Gorom, i Srbijom na istoku, dok kod Neuma s dužinom obale od 21,2 km[2] izlazi na Jadransko more. Glavni grad Bosne i Hercegovine je Sarajevo. Bosna i Hercegovina se sastoji od dva entiteta: Federacije Bosne i Hercegovine i Republike Srpske, dok Brčko Distrikt ima poseban status. U BiH žive tri naroda: Bošnjaci, Srbi i Hrvati, koji su konstitutivni na cijeloj teritoriji Bosne i Hercegovine. Uz konstitutivne narode Bosna i Hercegovina je zemlja i brojnih nacionalnih manjina poput Ukrajinaca, Roma, Jevreja i drugih manje brojnih zajednica. Prema procjeni Agencije za statistiku Bosne i Hercegovine od 30. juna 2010. godine broj stanovnika je 3.843.126.
SR Bosna i Hercegovina je bila jedna od 6 republika Socijalističke Federativne Republike Jugoslavije. Po raspadu Jugoslavije u njoj je vođen građanski rat. Rat je završen 14. decembra 1995, potpisivanjem Dejtonskog sporazuma.

Bosna i Hercegovina se sastoji od dvije geografske i istorijske cjeline: većeg bosanskog djela na sjeveru (oko 42.000 km²) i manjeg hecegovačkog na jugu. Bosna je mahom planinska zemlja, a isto se odnosi i na Hercegovinu, sa tom razlikom da je riječ o različitim karakterima tla. Bosna je naseljenija i bogatija šumama i obradivim zemljištem, dok je Hercegovina krševita.

  • Maglić, najviši vrh Bosne i Hercegovine

Na sjeveru se planinsko područje spušta u lagano-brežuljkasto područje Posavine, odnosne dalje pretvara u Panonsku niziju. Oblast Semberije, između planine Majevice i rijeke Save i Drine, je žitnica Bosne i Hercegovine.
Dinarski dijelovi Bosne prostiru se od zapada ka istoku. Hercegovinu čine planinska (visoka) i jadranska (niska) Hercegovina, koja užim pojasom kod Neuma i na poluostrvu Klek izbija i na Jadransko more. Značajna su i polja, odnosno zaravni, koje se pružaju duž najvećih bosanskih rijeka (Una, Vrbas, Bosna, Drina), od juga ka sjeveru, odnosno u slučaju Neretve od sjevera ka jugu, a poseban oblik u krajoliku čine prostrana kraška polja na jugozapadu, jugu i jugoistoku zemlje (Livanjsko polje, Duvanjsko polje, Popovo polje).
42% površine Bosne i Hercegovine čini poljoprivredno zemljište, a samo 30,6% zemlje je obradivo, dok je ostatak zemlje poljoprivredno gotovo neiskorišćeno. Polovinu površine Bosne i Hercegovine pokrivaju šume. U prirodne resurse Bosne i Hercegovine ubrajaju se: ugalj, železo, boksit, mangan, bakar, hrom, cink, i svakako drvo i znatne vodene mase. Najviši vrh Bosne i Hercegovine je planina Maglić (2.386 m), dok je najniži dio zemlje na nivou mora. Rijetki zemljotresi i poplave čine jedinu ozbiljnu prirodnu opasnost u Bosni i Hercegovini. Među najvažnije probleme prirode spadaju zagađenost vazduha iz industijskih postrojenja, opšta zagađenost prostora zbog nedostatka opšte kulture i ekološke svjesti i veliko krčenje šuma.

  • Klima

Klima Bosne i Hercegovine je većim dijelom umjereno kontinentalna sa toplim ljetima i hladnim zimama. U području u kojem vlada ova klima, najtoplija područja su na sjeveroistoku, dok srednje temperature opadaju prema jugozapadu, idući dolinama rijeka prema srednjem pojasu. Godišnje količine padavina kreću se od 700 do 1.100 l/m².
U srednjem i istočnom dijelu Bosne i Hercegovine nalaze se visoke planine Vlašić, Čvrsnica, Prenj, Trebević, Jahorina, Igman, Bjelašnica i Treskavica. Područja sa velikom nadmorskom visinom imaju kratka hladna ljeta i duge oštre zime.
Primorje i južni dio zemlje, zbog blizine Jadranskog mora, je pod uticajem sredozemne klime. Srednje januarske temperature su visoke (od 3 do 5 °C), dok su ljeta suva i vruća (maksimalne temperature od 40 do 45 °C). Srednja godišnja količina padavina kreće se između 1.000 i 2.300 l/m², a srednje godišnje temperature od 12 do 15 °C.[8] Snijeg je u ovom podneblju rijetka pojava. Klima je pogodna za uzgajanje vinove loze.

  • Vode

Postoji sedam važnijih rijeka u Bosni i Hercegovini:
Drina je najduža rijeka Bosne i Hercegovine koja teče kroz istočni dio zemlje i na mnogim mjestima čini njenu granicu sa Srbijom. Drina protiče kroz gradove Foča, Goražde i Višegrad.
Sava je najduža rijeka koja protiče kroz Bosnu i Hercegovinu i čini prirodnu granicu između Hrvatske i Bosne i Hercegovine, a na njenim obalama se nalaze mjesta Brčko, Šamac i Gradiška.
Bosna je najduža domaća rijeka u Bosni, a uliva se u Savu na sjeveru. Po njoj je zemlja dobila ime.
Una protiče sjeverozapadnim dijelom Bosne duž zapadne granice između Hrvatske i Bosne i Hercegovine. Protiče kroz grad Bihać.
Sana protiče kroz Sanski Most i Opštinu Prijedor i na sjeveru se uliva u Unu.
Vrbas teče na sjever kroz centralni dio Bosne i protiče kroz gradove Gornji Vakuf-Uskoplje, Bugojno, Jajce, Banja Luka, Srbac i na sjeveru se uliva u Savu
Neretva je velika rijeka u centralnoj Bosni i Hercegovini, koja teče na jug od Jablanice do ušća u Jadransko more. Na rijeci se nalazi grad Mostar.
Ukrina je najveća rijeka u sjevernoj Bosni koja cijelim tokom i slivom protiče kroz Republiku Srpsku. Protiče kroz Derventu i uliva se u Savu zapadno od Broda.
Usora je najveća leva pritoka Bosne kod Doboja i protiče kroz Blatnicu i Teslić. Izvire ispod planine Očauš.
Spreča desna pritoka Bosne kod Doboja. Izvire kod Šekovića, kod manastira Papraća i protiče pored Tuzle, Lukavca, Gračanice i Petrova.
Krivaja je desna pritoka Bosne. Izvire u Pjenovcu kod Han Pijeska, a uliva se kod Zavidovića.
Najveće jezero u državi je Buško blato kod Tomislavgrada, a za njim slede Bilećko jezero, jezero Modrac, Ramsko, Jablaničko i jezero Perućac.

Više>>>
http://sr.wikipedia.org

 
• Copyright © 2009 - 2014 by "rodnikraj"     •
TOPlist
Copyright 2016. All rights reserved.
Návrat na obsah | Návrat do hlavní nabídky